[email protected]Veenendaal · Nederland
Google Premier PartnerMetaMeta Business Partner
ArjanAI & strategie

Auteursrecht op AI-beelden: mag je ze in je advertenties gebruiken?.

Een AI-beeld voor je advertentie is snel gemaakt, maar van wie is het? Wat je wel en niet bezit, en welke drie risico's je vooraf uitsluit.

Header over auteursrecht op AI-beelden en of je ze zomaar in advertenties mag gebruiken

Ja, je mag AI-beelden in je advertenties gebruiken, maar reken er niet op dat ze van jou zijn. Een beeld dat vrijwel volledig door een generator is gemaakt, is naar Europees recht waarschijnlijk niet auteursrechtelijk beschermd. Dat betekent dat een concurrent hetzelfde beeld in principe mag overnemen. Tegelijk kun je zelf wel inbreuk maken, als het beeld te veel lijkt op bestaand werk, een herkenbaar persoon toont of een merk gebruikt. De praktische aanpak voor een marketingteam: lees de voorwaarden van je tool, voeg eigen creatief werk toe aan beelden die je merk dragen, en controleer elk beeld op drie risico's voordat het live gaat.

Dat hoort bij een volwassen aanpak van AI in online marketing: niet alleen snel produceren, maar ook weten wat je publiceert. Hieronder lopen we de vragen door die we het vaakst krijgen.

Waarom een AI-beeld vaak niemands eigendom is

Het Europese auteursrecht beschermt werk dat een "eigen intellectuele schepping" van de maker is. Het Hof van Justitie van de EU heeft dat in een reeks uitspraken, te beginnen met Infopaq in 2009, uitgelegd als werk waarin vrije en creatieve keuzes van een mens zichtbaar zijn. Een prompt van één zin, waarna het systeem alle beeldkeuzes maakt, past daar slecht in. Er is nog geen uitspraak van het Hof over een puur AI-gegenereerd beeld, dus helemaal zeker is het niet, maar de richting is duidelijk.

In de Verenigde Staten is het Copyright Office explicieter. Dat weigert registratie van materiaal dat door AI is gemaakt zonder voldoende menselijke creatieve inbreng, en bevestigde dat in zijn rapport over auteursrecht en AI uit januari 2025. Wel beschermd is wat een mens zelf toevoegt: de selectie en compositie van meerdere beelden, of een duidelijke bewerking.

Voor een advertentie die twee weken draait, maakt dat weinig uit. Voor je logo, je mascotte of de vaste beeldstijl van je merk wel. Daar wil je iets hebben wat je kunt beschermen.

Wat je in één prompt maakt, kan een ander in één klik overnemen.

Wat de voorwaarden van je tool zeggen

De meeste bekende beeldgeneratoren zeggen in hun voorwaarden dat jij de output mag gebruiken, ook commercieel. Dat is iets anders dan zeggen dat jij er auteursrecht op hebt. Een leverancier kan je geen recht geven dat de wet niet toekent. Wat de voorwaarden wel regelen, is dat de leverancier zelf geen claim op je beeld legt.

Let bij het lezen op drie dingen.

  1. Is commercieel gebruik toegestaan in jouw abonnement? Bij sommige tools geldt dat alleen voor betaalde accounts.
  2. Biedt de leverancier een vrijwaring als iemand claimt dat de output inbreuk maakt? Een aantal grote aanbieders doet dat voor zakelijke klanten, vaak met voorwaarden, zoals dat je ingebouwde filters niet hebt omzeild.
  3. Mag de leverancier jouw prompts en uploads gebruiken om zijn model te trainen? Upload je productfoto's of klantbeelden, dan wil je dat weten.

Leg de antwoorden vast in je lijst met AI-tools. Hoe je zo'n lijst opzet, staat in ons artikel over de AI-transparantieplicht, want daar heb je hem ook voor nodig.

De drie risico's die je zelf moet uitsluiten

Hier gaat het vaak mis. Teams vragen zich af of ze het beeld mogen gebruiken, maar niet of het beeld de rechten van iemand anders raakt.

Het beeld lijkt te veel op bestaand werk

Een generator kan dicht bij bekend werk uitkomen, zeker als je in je prompt een kunstenaar, fotograaf of bekend personage noemt. Lijkt het resultaat herkenbaar op een bestaand werk, dan kan dat inbreuk zijn, ook als je het niet bewust hebt nagemaakt. Noem daarom geen namen van levende makers of bestaande personages in je prompts voor advertenties, en doe een omgekeerde zoekopdracht op afbeeldingen bij beelden die een hoofdrol krijgen.

Er staat een herkenbaar persoon op

Een gezicht dat lijkt op een bekende Nederlander, of op een echte persoon uit een foto die je uploadde, raakt aan het portretrecht en de AVG. Gebruik voor advertenties geen beelden die op een bestaand persoon lijken zonder diens toestemming. Is het een realistisch beeld van een persoon die iets zegt of doet wat nooit is gebeurd, dan kan het onder de AI Act ook een deepfake zijn die je moet labelen.

Er staat een merk of logo op

Generators zetten soms herkenbare logo's of verpakkingen in een beeld. In een advertentie kan dat merkinbreuk of misleiding opleveren, en advertentieplatforms keuren het soms ook af. Zoom in op elk beeld voordat het live gaat. Kleine teksten op achtergronden, kleding en producten zijn de plekken waar het misgaat.

Wanneer je beter zelf iets maakt

Niet elk beeld hoeft beschermd te zijn. Een sfeerbeeld voor een tijdelijke campagne of een illustratie bij een blog mag prima uit een generator komen. Bij beelden die jarenlang je merk dragen, ligt dat anders. Denk aan je logo, een vast personage, de hoofdbeelden op je homepage of een campagnestijl waarin je flink investeert.

Gebruik AI daar als schets en laat een ontwerper het eindbeeld maken of duidelijk bewerken. Bewaar de tussenstappen. Moet je later aantonen dat er menselijke creatieve keuzes in zitten, dan heb je dat bewijs paraat. Wat we bij klanten vaak zien, is dat niemand na een half jaar nog weet welk beeld uit welke tool kwam. Een kolom "bron" in je beeldbank lost dat op.

Wat je morgen regelt

Maak een korte checklist voor iedereen die beelden voor advertenties maakt. Welke tools mogen we gebruiken, welke prompts zijn verboden, wie controleert op logo's, gezichten en gelijkenis, en waar leggen we vast welk beeld uit welke tool komt. Dat is een half uur werk en het voorkomt dat een campagne halverwege offline moet.

Wil je samen kijken hoe je AI veilig inzet in je contentproductie? Plan een strategiegesprek.

Veelgestelde vragen

Heb ik auteursrecht op een beeld dat ik met AI heb gemaakt?

Waarschijnlijk niet als de generator vrijwel alle creatieve keuzes heeft gemaakt. Het Europese auteursrecht vraagt om vrije en creatieve keuzes van een mens. Wat je zelf toevoegt, zoals een duidelijke bewerking of compositie, kan wel beschermd zijn.

Mag een concurrent mijn AI-beeld overnemen?

Als het beeld niet beschermd is, heb je weinig middelen om dat tegen te houden via het auteursrecht. Daarom is het verstandig om beelden die je merk dragen zelf te laten bewerken of ontwerpen.

Moet ik AI-beelden in advertenties labelen?

Niet elk AI-beeld. De labelplicht uit de AI Act geldt onder meer voor deepfakes: realistische beelden van bestaande personen, plaatsen of gebeurtenissen die echt lijken. Advertentieplatforms kunnen daarnaast eigen regels hebben.

Lees verder over AI & strategie

Alle artikelen →
Terug naar alle artikelen